Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر احساس شرم درونی و اضطراب اجتماعی مادران دارای فرزند ناتوان جسمی-حرکتی Effects of Acceptance and Commitment Therapy on Internal Shame and Social Anxiety in Mothers with Physically Disabled Children روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article چکیده زمینه و هدف: دو مؤلفهٔ روان‌شناختی مرتبط با ناتوانی حرکتی فرزندان، شرم درونی و اضطراب اجتماعی مادران است. پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر درمان مبتنی‌بر پذیرش و تعهد بر احساس شرم درونی و اضطراب اجتماعی مادران دارای فرزند ناتوان جسمی-حرکتی انجام شد. روش‌بررسی: از روش شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه گواه استفاده شد. از بین تمامی مادران دارای فرزند ناتوان جسمی-حرکتی شهرستان تهران در سال ۱۳۹۷، ۳۶ نفر به‌صورت دردسترس انتخاب شدند و به‌طور تصادفی در دو گروه (هجده‌نفری) آزمایشی و گواه قرار گرفتند. ابزار‌‌های پژوهش در پیش‌آزمون و پس‌آزمون برای هر دو گروه، مقیاس احساس شرم درونی (کوک، ۱۹۹۳) و مقیاس اضطراب اجتماعی (کانور و همکاران، ۲۰۰۰) بود. پروتکل درمانی مبتنی‌بر پذیرش و تعهد در هشت جلسهٔ ۹۰‌دقیقه‌ای برای گروه آزمایش انجام پذیرفت؛ اما برای گروه گواه، هیچ‌گونه مداخله‌ای اعمال نشد. یافته‌‌‌های پژوهش با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخهٔ ۲۳ و آنالیز کوواریانس تحلیل شدند. یافته‌‌ها: نتایج آنالیز کوواریانس برای هر دو متغیر شرم درونی و اضطراب اجتماعی مشخص کرد که پس از حذف اثر پیش‌آزمون، میانگین نمرات پس‌آزمون دو گروه اختلاف آماری معناداری داشت (۰٫۰۰۱>p). نتیجه‌گیری: این مطالعه نشان می‌دهد که درمان مبتنی‌بر پذیرش و تعهد برای مادران دارای فرزند ناتوان جسمی-حرکتی قابلیت کاربرد دارد و بر کاهش شرم درونی و اضطراب اجتماعی مادران اثربخش است. Abstract Background & Objectives: Research evidence suggests that mothers of physically disabled children suffer more from social and psychological problems and are less likely to benefit from proper health and well–being. An issue more frequently encountered by the mothers of physically–disabled children is the feelings of embarrassment and shame compared to their counterparts with healthy children. In addition, they experience high anxiety levels. Acceptance and Commitment Therapy (ACT) is a non–medical treatment method for reducing stress and psychotherapy. Instead of changing cognition, this treatment attempts to increase the psychological relationship of individuals with their thoughts and feelings. The present study aimed to determine the effectiveness of ACT on the social anxiety and internal shame of mothers with physically–disabled children. Methods: This study was quasi–experimental with a pretest–posttest design and a control group. The study's statistical population comprised all mothers with physically–disabled children living in Tehran City, Iran, in 2018. Of them, 36 mothers were selected by convenience sampling technique and randomly assigned into the experimental and control groups (each group with 18 persons). The research method followed the necessary coordination with the authorities of the clinic and the Welfare Organization of Tehran City, Iran. The inclusion criteria were as follows: having a physically–disabled child, willingness to participate in therapeutic intervention sessions, and having at least a diploma. The exclusion criteria included having more than one disabled child and taking pills related to mental illnesses. The data collection instruments were Internalized Shame Scale (Cook, 1993) and Social Anxiety Scale (Conner et al., 2000). ACT was performed in 8 sessions of 90 minutes in the experimental group. However, no intervention was applied to the control group. Immediately after the completion of the experimental intervention, the intervention was provided to the control group. Finally, an analysis of covariance was performed to assess the presented therapy's effectiveness in SPSS version 23. The data analysis was conducted at a significance level of 0.05. Results: The mean±SD internal shame score of the experimental group was 49.23±9.74, which decreased to 38.77±8.54 at the posttest. Furthermore, the mean±SD value of social anxiety decreased from 42.90±9.56 at the pretest to 31.12±8.75 at the posttest. Moreover, ANCOVA data revealed that after eliminating the effect of the pretest, the mean scores of the posttest of internal shame (p<0.001) and social anxiety (p<0.001) between the two groups were statistically significant. Conclusion: According to the findings, ACT can be used for mothers of children with physical disability and effectively reduces mothers' internal shame and social anxiety. پذیرش و تعهد, احساس شرم درونی, اضطراب اجتماعی, ناتوان جسمی-حرکتی Acceptance and Commitment Therapy (ACT), Internal shame, Social anxiety, Physical disability 29 29 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-10-1457-1&slc_lang=fa&sid=1 Bahehreh SaminSamin باهره ثمین Mkhatibi.work@gmail.com 100319475328460057215 100319475328460057215 No Department of Psychology, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran کارشناس ارشد گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران Elham Farahani الهام فراهانی Farahany_elham@yahoo.com 100319475328460057216 100319475328460057216 No Department of Psychology, Roudehen Branch, Islamic Azad University, Roudehen, Iran کارشناس ارشد گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن، رودهن، ایران Ghamar Khatibi قمر خطیبی Mkhatibi.work@gmail.com 100319475328460057217 100319475328460057217 Yes Department of Psychology, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran کارشناس ارشد گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران