Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa تعیین اثربخشی درمان فعال‌سازی رفتاری بر ادراک ساختار کلاس دانش‌آموزان دختر مبتلا به افسردگی اساسی The Effects of Behavioral Activation on the Perception of Classroom Structure in Female Students with Major Depressive Disorder روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article زمینه و هدف: ادراک دانش‌آموزان از ساختار کلاس متغیری شناختی-محیطی است که تحت‌تأثیر عوامل مختلف و در موقعیت‌های متفاوت تغییر می‌کند؛ بنابراین پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان فعال‌سازی رفتاری بر ادراک ساختار کلاس دانش‌آموزان دختر مبتلا به افسردگی اساسی انجام شد. روش‌بررسی: پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعهٔ آماری را تمامی دانش‌آموزان دختر مقطع دبیرستان مبتلا به افسردگی اساسی تشکیل دادند که در شش ماه دوم سال ۱۳۹۶ برای درمان به کلینیک‌های خدمات روان‌شناختی آموزش‌وپرورش شهر مشهد مراجعه کردند. از بین آن‌ها تعداد سی نفر داوطلب واجد شرایط به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جایگزین شدند. ابزار پژوهش شامل مصاحبهٔ بالینی ساختاریافتۀ تشخیصی برای DSM-IV (فرست و همکاران، ۱۹۹۶)، پرسشنامهٔ افسردگی بک-ویرایش دوم (بک و همکاران، ۱۹۹۶) و مقیاس ادراک ساختار کلاس (بلکبرن، ۱۹۹۸) بود. درمان فعال‌سازی رفتاری در طی چهار هفتهٔ دو جلسه‌ای هر جلسه به‌مدت شصت دقیقه براساس پروتکل درمانی دیمیجیان و همکاران (۲۰۱۱) ارائه شد؛ اما گروه گواه هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد. برای تحلیل داده‌ها، از نرم‌افزار SPSS نسخهٔ ۲۲، آزمون خی‌دو و تحلیل کوواریانس تک‌متغیره در سطح معناداری ۰٫۰۵ استفاده شد. یافته‌ها: تحلیل داده‌ها نشان داد، میانگین نمرات مؤلفه‌های وظایف انگیزشی، حمایت خودمختارانه، ارزشیابی تبحری و به‌طورکلی ادراک ساختار کلاس دانش‌آموزان دختر مبتلا به افسردگی اساسی در گروه آزمایش درمقایسه با گروه گواه افزایش‌ یافته است (۰٫۰۰۱>p). نتیجه‌گیری: براساس نتایج پژوهش می‌توان گفت، درمان فعال‌سازی رفتاری در بهبود ادراک ساختار کلاس دانش‌آموزان دختر مبتلا به افسردگی اساسی مؤثر است. <div style="text-align: justify;">Background & Objectives: Major Depressive Disorder (MDD) is the most prevalent mental health illness and among the major causes of disability in one's life. Depression in children and adolescents occurs and continues under the impact of various factors, such as the lack of social reinforcement as well as environmental, personality, and social characteristics. In this regard, an influencing factor in students' depression concerning educational settings is the perception of classroom structure during education. Considering the consequences of depression on life and the education of students, using various interventions to alleviate depression and reduce the severity of its symptoms seems necessary. Accordingly, a cognitive therapy approach used for various psychological disorders is Behavioral Activation (BA). Therefore, the present study aimed to determine the effects of BA on the perception of classroom structure in female students with MDD. Methods: This was a quasi–experimental study with a pretest–posttest and a control group design. The statistical population of the study consisted of all high school girl students with MDD who were referred to psychiatric clinics in Mashhad City, Iran, in the second half of 2018. The statistical sample of this study included 30 qualified volunteers who were selected based on a structured clinical interview for the Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders–Fourth Edition (DSM–IV) (First et al., 1996) and the scores of Beck Depression Inventory–II (BDI–II, Beck, et al., 1996). The study subjects were randomly placed in the experimental and control groups (n=15/group). The inclusion criteria of the study were the age range of 14 to 17 years; the diagnosis of MDD using structured clinical interview for DSM–IV; obtaining scores of >19 in the BDI–II; presenting acute medical illnesses and brain damage. The exclusion criteria of the study included the lack of informed consent and absence from >2 training sessions. Research tools included a structured clinical interview for DSM–IV (First et al., 1996), the BDI–II (Beck et al., 1996), and the Perception of Classroom Structure Scale (Blackburn, 1998). BA training was provided based on the training package of Dimidjian et al. (2011) in 4 weeks for two 60–minute sessions; however, the control group received no intervention. The obtained data were analyzed in SPSS using Chi–squared test and one–way Analysis of Covariance (ANCOVA) at the significance level of 0.05. Results: The present study data suggested that the mean scores of the experimental group in the components (motivational tasks, autonomy support, & proficiency evaluation) and overall perception of classroom structure of explored students increased in the experimental group, compared to the controls (p<0.001). Furthermore, the effect of BA on the perception of classroom structure (0.757) and its components, namely motivational tasks (0.882), autonomy support (0.474), and proficiency evaluation (0.773) was calculated. Conclusion: Based on the current research results, BA was effective in improving the perception of classroom structure in female students with MDD.</div> درمان فعال‌سازی رفتاری, ادراک ساختار کلاس, افسردگی اساسی, دانش‌آموزان. Behavioral activation, Perception of classroom structure, Major depressive disorder, Students. 243 243 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-10-1891-1&slc_lang=fa&sid=1 Vahideh Khajehmirza وحیده خواجه میرزا va_khajehmirza@yahoo.com 100319475328460051841 100319475328460051841 No Department of Psychology, Neyshabur Branch, Islamic Azad University گروه روان‌شناسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی Mohamad Reza Saffarian Toosi محمدرضا صفاریان طوسی va_khajehmirza@yahoo.com 100319475328460051842 100319475328460051842 Yes Department of Sciences de Education, Mashhad Branch, Islamic Azad University گروه علوم تربیتی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی Hamid Nejat حمید نجات va_khajehmirza@yahoo.com 100319475328460051843 100319475328460051843 No Department of Psychology, Quchan Branch, Islamic Azad University گروه روان‌شناسی، واحد قوچان، دانشگاه آزاد اسلامی Ahmad Zendehdel احمد زنده دل va_khajehmirza@yahoo.com 100319475328460051844 100319475328460051844 No Department of Mathématiques, Neyshabur Branch, Islamic Azad University گروه ریاضی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی