Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa بررسی اثربخشی گروه‌درمانی شناختی-رفتاری بر کاهش علائم سوگ در زنان مبتلا به اختلال سوگ پیچیدهٔ پایدار Investigating the Effectiveness of Cognitive-Behavioral Group Therapy on Reducing the Symptoms of Grief in Women With Persistent Complex Bereavement Disorder روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article زمینه و هدف: سوگ، پاسخ شناختی، هیجانی، فیزیولوژیک و رفتاری در مواجهه با فقدان است و اگر بیش از شش ماه در کودکان و یک سال در بزرگسالان به‌طول بینجامد، به‌عنوان سوگ پیچیدهٔ پایدار شناخته می‌شود که پیامدهای جسمی و روانی منفی متعددی به‌همراه دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی گروه‌‌‌درمانی شناختی-رفتاری بر علائم سوگ در زنان مبتلا به اختلال سوگ پیچیدهٔ پایدار انجام گرفت. روش‌بررسی: روش پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون ‌همراه با گروه گواه بود. جامعهٔ آماری مُراجعان زن به مرکز سوگ‌‌درمانی شروین در سال ۱۳۹۹ بودند که طی یک سال گذشته یکی از بستگان درجهٔ یک خود را از دست داده بودند. از این جامعهٔ آماری ۲۴ نفر واجد شرایط داوطلب به‌روش نمونه‌گیری تصادفی وارد مطالعه شدند و در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه دوازده نفر) قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش، پرسش‌نامهٔ سوگ (بارت و اسکات، ۱۹۹۸) و بستهٔ پروتکل درمان شناختی‌رفتاری بود که در هشت جلسهٔ نوددقیقه‌ای صرفاً برای گروه آزمایش اجرا شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس تک‌متغیره صورت گرفت. همه‌ٔ آزمون‌ها در سطح معناداری (۰٫۰۵=α) در نسخه‌ٔ ۲۱ نرم‌افزار SPSS تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج نشان داد، گروه‌درمانی شناختی-رفتاری بر کاهش علائم سوگ در گروه آزمایش شامل نشانه‌های احساس گناه (۰٫۰۱۳=p)، تلاش برای توجیه (۰٫۰۳۸=p)، واکنش‌های بدنی (۰٫۰۰۶=p)، احساس ترک‌شدن (۰٫۰۱۶=p)، قضاوت شخصی (۰٫۰۰۱=p)، خجالت/شرمندگی (۰٫۰۰۱>p) و بدنامی سوگ (۰٫۰۴۲=p) تأثیر معناداری داشت. نتیجه‌گیری: براساس یافته‌های پژوهش نتیجه گرفته می‌شود، بستهٔ آموزشی گروه‌درمانی شناختی-رفتاری می‌تواند به‌عنوان مداخله‌ای مؤثر برای کاهش علائم سوگ مزمن در زنان مبتلا به اختلال سوگ پیچیدهٔ پایدار استفاده شود. Background & Objectives: Grief is an inevitable experience in every person's life. However, the ability of individuals to cope with grief ranges from accepting grief to having serious consequences. In many cases, the period of mourning is naturally experienced by the bereaved as a fact of life. Some people suffer from severe psychological and physical problems during this period. When the loss of a person with whom a person has an intimate relationship and the symptoms of grief continue for more than half a day from the time of her death, a sustained complex grief disorder is diagnosed that has several negative physical and psychological consequences. Therefore, this study aimed to investigate the effectiveness of cognitive–behavioral group therapy in reducing the symptoms of grief in women with persistent complex bereavement disorder Methods: The method of present study was quasi–experimental with a pretest–posttest design with a control group. The statistical population includes all female clients of Shervin Mourning Center who have lost a first–degree relative in the past 1 year. A total of 24 people eligible volunteers were included in the study by random sampling and assigned to the experimental group (n = 12) and the control group (n = 12). The inclusion criteria were as follows: willingness to participate in the study, loss of a first–degree relative, about 1 year after the mourning event, and not receiving medication and psychological treatment at the same time as the cognitive–behavioral group therapy session. The exclusion criteria included unwillingness to participate in further research, lack of cooperation, and absence for more than 2 sessions. Ensuring that information was kept confidential and that participants were psychologically prepared to participate in the study was one of the ethical points of the study. The research instruments included the Grief Experience Inventory (Bart and Scott, 1998) and the Cognitive–Behavioral Therapy Protocol package, administered to the experimental group in eight 90–minute sessions. Descriptive statistics (mean, standard deviation) and inferential statistics including univariate covariance analysis (to measure the difference in the effectiveness of groups on the dependent variable) were used to analyze the research data. All tests were analyzed at a significance level of α=0.05 in SPSS software version 21. Results: The results showed that the cognitive–behavioral therapy group reduced the symptoms of bereavement in the experimental group, including symptoms of a feeling of guilt (p=0.013), trying to justify (p=0.038), somatic reaction (p=0.006), feelings of abandonment (p=0.016), personal judgment (p=0.001), embarrassment/shame (p<0.001) and stigmatization (p=0.042) had a significant effect. Conclusion: According to the present results, the training package of cognitive–behavioral group therapy can be used as an effective intervention to reduce the symptoms of chronic grief in women with persistent complex grief disorder. سوگ, درمان شناختی‌-رفتاری, سوگ پیچیدهٔ پایدار, زنان Grief, cognitive-behavioral Therapy, Persistent Complex Bereavement Disorder, Group Therapy. 107 107 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-12-3023-1&slc_lang=fa&sid=1 Mojdeh Motamed Jalali مژده معتمد جلالی mojde.jalali@gmail.com 100319475328460050371 100319475328460050371 No Department of Psychology, Qom Branch, Islamic Azad University گروه روان‌شناسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی Nader Monirpoor نادر منیرپور Monirpoor@qom-iau.ac.ir 100319475328460050372 100319475328460050372 Yes Department of Psychology, Qom Branch, Islamic Azad University گروه روان‌شناسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی Majid Zarghami Hajebi مجید ضرغامی حاجبی zarghamhajebi@gmail.com 100319475328460050373 100319475328460050373 No Department of Psychology, Qom Branch, Islamic Azad University گروه روان‌شناسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی