fa بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی بر درگیری تحصیلی و سرزندگی تحصیلی دانش‌آموزان روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article <p style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="color:#231f20"><span style="letter-spacing:-.2pt">چکیده</span></span></span></b></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">زمینه</span></b><span lang="FA"> <b>و</b> <b>هدف:</b> ازآنجاکه دانش‌آموزان، بزرگ‌ترین سرمایهٔ انسانی جامعه و هستهٔ نظام آموزشی هستند، لازم است متغیرها و مؤلفه‌های مربوط به آنان با حساسیت بیشتری مدنظر قرار گیرد؛ ازاین‌رو پژوهش حاضر باهدف بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی بر درگیری تحصیلی و سرزندگی تحصیلی دانش‌آموزان انجام شد.</span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">روش</span></b><span lang="FA">‌<b>بررسی:</b> روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون دوگروهی (گروه آزمایش و گروه گواه) بود. جامعهٔ آماری پژوهش را همهٔ دانش‌آموزان دبیرستان دخترانهٔ سعدی شهر نیشابور در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ تشکیل دادند. برای جمع‌آوری داده‌ها نمونه‌ای به‌تعداد سی نفر به‌روش نمونه‌گیری دردسترس وارد مطالعه شدند و در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه پانزده نفر) قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش پرسش‌نامهٔ سرزندگی تحصیلی (دهقان‌زاده و حسین‌چاری، ۱۳۹۱) و پرسش‌نامهٔ درگیری تحصیلی (زرنگ، ۱۳۹۱) بود. افراد گروه آزمایش ده جلسه آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی را دریافت کردند؛ اما برای گروه گواه هیچ آموزشی ارائه نشد. به‌منظور تحلیل داده‌ها، نرم‌افزار SPSS&nbsp;</span><span lang="FA">نسخهٔ ۲۲ و آزمون‌های تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تک‌متغیره به‌کار رفت. سطح معناداری ۰٫۰۵ در نظر گرفته شد.</span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">یافته‌ها:</span></b><span lang="FA"> طبق نتایج بعد از حذف اثر پیش‌آزمون، در پس‌آزمون بین گروه آزمایش و گروه گواه در متغیرهای درگیری تحصیلی (۰٫۰۰۱></span><i><span dir="LTR" lang="EN-US">p</span></i><span lang="FA">) و سرزندگی تحصیلی (۰٫۰۰۱></span><i><span dir="LTR" lang="EN-US">p</span></i><span lang="FA">) تفاوت معناداری وجود داشت. همچنین اندازهٔ اثر آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی بر درگیری تحصیلی ۳۳٫۷درصد و بر سرزندگی تحصیلی ۸۶درصد به‌دست آمد. </span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">نتیجه‌گیری:</span></b><span lang="FA"> براساس یافته‌های پژوهش نتیجه گرفته می‌شود، آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی بر افزایش درگیری و سرزندگی تحصیلی دانش‌آموزان مؤثر است. </span></span></span></span></span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="EN-US"><span style="color:#231f20"><span style="letter-spacing:-.2pt">Abstract</span></span></span></b><span lang="EN-US"><span style="color:black"></span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="EN-US">Background & Objectives:</span></b><span lang="EN-US"> Since students are the core of the educational system, paying more sensitivity and attention to the variables and components related to them is necessary. Academic vitality refers to a positive, constructive, and adaptive response to all kinds of problems and obstacles that students deal with every day. One of the variables that is effective in students&#39; education is academic engagement, which refers to a positive behavior, a psychological state, and the opposite of burnout. This motivational state is not transitory but a stable emotional&ndash;cognitive state that is not focused on a specific object, event, person, or behavior and refers to a penetrating, stable, and positive state of mind related to work. It is one of three components of empowerment, commitment, and absorption in learning, and it has emotional, cognitive, and agency dimensions. Cognitive and metacognitive strategies are the activities the learner performs for better learning.</span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="EN-US">Methods:</span></b><b> </b><span lang="EN-US">T</span><span lang="EN-US">his quasi&ndash;experimental research employed a pretest&ndash;posttest design with two groups (experimental and control groups). The statistical population comprised all Saadi Girls&#39; High School students in Neishabur City, Iran, in the academic year 2022&ndash;2023. To collect data, a sample of 30 students was selected by available sampling. Students in the experimental group were trained in cognitive and metacognitive strategies for 10 sessions, and the control group did not receive any training. The inclusion criteria were as follows: being in ninth grade, not participating in extracurricular classes, not having to repeat the grade in the ninth grade, not taking medication, and being interested in participating in the research. The exclusion criteria were as follows: high absenteeism and non&ndash;cooperation in the research. The research tools were the Academic Vitality Questionnaire (Dehghanizadeh and Hosseinchari, 2012) and the Academic Engagement Questionnaire (Zerang, 2012). </span><span lang="EN">Mean and standard deviation were used to analyze the data at the descriptive statistics level. At the level of inferential statistics, multivariate covariance analysis and univariate covariance analysis</span> <span lang="EN">w</span><span lang="EN">ere used via SPSS version 22 software.</span> <span lang="EN">The significance level was set at 0.05. </span><span lang="EN-US" style="font-size:8.0pt"></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="EN-US">Results:</span></b><span lang="EN-US"> The results showed that after removing the effect of the pretest, the posttest score between the experimental and control groups for cognitive involvement (<i>p</i><0.001), motivational involvement (<i>p</i><0.010), behavioral involvement (<i>p</i><0.001), total academic participation index (<i>p</i><0.001), and academic vitality (<i>p</i><0.001) were significant. Also, the effect size of cognitive&ndash;metacognitive strategies training was 86% on academic vitality, 72% on behavioral engagement, 60.6% on cognitive engagement, 22.3% on motivational engagement, and 33.7% on academic engagement. </span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="EN-US">Conclusion:</span></b><span lang="EN-US"> Based on the findings, it is concluded that cognitive and metacognitive strategies effectively increase academic engagement and vitality.</span></span></span></span></p> راهبردهای شناختی و فراشناختی, درگیری تحصیلی, سرزندگی تحصیلی, دانش‌آموزان Cognitive and metacognitive strategies, Academic engagement, Academic vitality, Students 9 9 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-11-3259-1&slc_lang=fa&sid=1 Ehsan Ghaderi Hesari احسان قدری حصاری ehsan.ghadri89@gmail.com 100319475328460061099 100319475328460061099 No MA in Educational Research, Islamic Azad University, Torbat Heydarieh, Iran کارشناسی‌ارشد، تحقیقات آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی، تربت حیدریه، ایران Nasim Mahmoodi نسیم محمودی nasimmahmoudi193@gmail.com 100319475328460061098 100319475328460061098 Yes MA in School Counseling, Shahid Rajaee Teacher Training University, Tehran, Iran کارشناسی‌ارشد، مشاورهٔ مدرسه، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران