Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa تعیین اثربخشی مشاورهٔ مبتنی‌بر واقعیت‌درمانی بر همدلی و سازگاری زناشویی زنان در معرض طلاق Determining the Effectiveness of Counseling Based on Reality Therapy on the Empathy and Marital Adjustment of Women Facing Divorce روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article چکیده زمینه و هدف: امروزه درمقایسه با دوره‌های قبل، آمار طلاق‌ افزایش پیدا کرده است. همدلی و سازگاری زناشویی از متغیرهای مهمی هستند که می‌توانند در جلوگیری از طلاق مؤثر باشند؛ لذا پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی مشاورهٔ مبتنی‌بر واقعیت‌درمانی بر همدلی و سازگاری زناشویی زنان درمعرض طلاق انجام شد. روش‌بررسی: پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه گواه بود. جامعهٔ آماری پژ&rlm;وهش را زنان درمعرض طلاق تشکیل دادند که در سال ۱۴۰۰ به دادگاه خانواده، شورای حل اختلاف و مراکز مشاورهٔ خانواده در شهر تبریز مراجعه کردند. از این ‌جامعه، چهل نفر داوطلب واجد شرایط به‌روش هدفمند وارد مطالعه شدند و به‌‌روش تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه بیست نفر) قرار گرفتند. ابزارهای استفاده‌شده در پژوهش مقیاس همدلی اساسی (جولیف و فارینگتون، ۲۰۰۶) و مقیاس سازگاری زناشویی (اسپانیر، ۱۹۷۶) بود. به‌منظور انجام مداخلهٔ درمانی، برنامهٔ واقعیت‌درمانی (گلاسر، ۲۰۰۰) برای گروه آزمایش در هشت جلسه اجرا شد و در همان زمان، گروه گواه هیچ‌گونه مداخلهٔ روان‌درمانی دریافت نکرد. تجزیه‌وتحلیل داده‌های پژوهش قبل و بعد از مداخله با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس تک‌متغیره در نرم‌افزار SPSS نسخهٔ ۲۶ صورت گرفت. سطح معناداری در آزمون‌های آماری پژوهش، ۰٫۰۵ در نظر گرفته شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد، بعد از حذف اثر پیش‌آزمون، بین میانگین نمرات پس‌آزمون گروه آزمایش و گروه گواه در متغیرهای همدلی و سازگاری زناشویی تفاوت معناداری وجود دارد (۰٫۰۰۱>p)؛ همچنین براساس اندازهٔ اثر، ۵۳درصد از تغییرات نمرهٔ همدلی و ۳۹٫۵درصد از تغییرات نمرهٔ سازگاری زناشویی، ناشی‌از مداخلهٔ واقعیت‌درمانی است. نتیجه‌گیری: این مطالعه مشخص کرد، واقعیت‌درمانی بر افزایش همدلی و سازگاری زناشویی زنان درمعرض طلاق اثربخش است؛ بنابراین مشاوران و درمانگران می‌توانند به‌منظور بهبود این متغیرها در زنان درمعرض طلاق، از درمان مذکور استفاده کنند. Abstract Background & Objectives: All social problems directly or indirectly relate to the family. Today, the rate of family divorces has been steadily increasing yearly. Statistics reveal that out of every three marriages in Iran, one ultimately ends in divorce. Furthermore, between 2011 and 2020, a significant surge (28%) has been observed in divorce rates. The level of empathy between couples is an essential factor that can significantly impact marital satisfaction and minimize the likelihood of divorce. Another crucial factor, the importance of which is particularly evident in the interactions of married life, is marital adjustment. A well–adjusted couple displays higher levels of empathy and is likelier to have long–lasting and stable marriages. On the other hand, couples with low levels of empathy and adjustment often experience communication problems and are at a higher risk of divorce. Due to its emphasis on communication, Glaser’s reality therapy is one of the best interventions whose effectiveness has been shown in studies related to couples. Therefore, the present research was conducted to determine the effectiveness of counseling based on reality therapy on the empathy and marital adjustment of women facing divorce. Methods: The present quasi–experimental study employed a pretest–posttest design with a control group. The statistical population of the present study included all women facing divorce who were referred to the family court, dispute resolution council, or family counseling centers in Tabriz City, Iran, in 2021. Of them, 40 qualified volunteers were included in the study by the purposive sampling method. Then, they were randomly assigned into experimental and control groups (20 people in each group). The inclusion criteria were as follows: providing informed consent, being 20 to 50 years old, being literate, obtaining an empathy score of less than 50, and marital satisfaction score of less than 100. The exclusion criteria were more than two absent teaching sessions, uncooperating in doing the tasks, divorce during the therapy period, taking part in marital counseling or other therapeutic or preventive program simultaneous with this program, drug abuse, and contracting chronic disease or acute physical or mental disease that refrain the individual from taking part in this program. The study tools were the Jolliffe & Farrington Basic Empathy Scale (2006) and the Spanier Dyadic Adjustment Scale (1976). The results of the construct validity of the basic empathy scale showed that its two subscales account for 37.7% variances. The Cronbach alpha reliability for the whole scale was 0.87. Also, the concurrent validity of the Dyadic adjustment scale was obtained at 0.86 based on its correlation with Locke & Wallace’s marital adjustment questionnaire. Also, the Cronbach alpha reliability for the whole scale was 0.96. To perform therapeutic intervention, Glasser’s Reality Therapy (2000) was implemented for the experimental group in 8 sessions, and at the same time, the control group did not undergo any psychotherapy intervention. The research data before and after the intervention were analyzed using an analysis of covariance run in the SPSS26 software. The Statistical significance was set at p<0.05. Results: The result of the present study showed that after removing the effect of the pretest, there was a significant difference between the average posttest scores of the experimental group and the control group in the empathy variable (p<0.001). Also, based on the effect size, 53% of the changes in empathy scores were due to reality therapy intervention. Another study result showed that after removing the effect of the pretest, there was a significant difference between the average posttest scores of the experimental group and the control group in the variable of marital adjustment (p<0.001). Also, based on the effect size, 39.5% of the marital adjustment score changes were due to reality therapy intervention. Conclusion: This study showed that reality therapy has been effective in increasing empathy and marital adjustment for women facing divorce. Therefore, counselors and therapists may use this treatment to improve the variables mentioned above in women facing divorce. واقعیت‌درمانی, همدلی, سازگاری زناشویی, زنان, طلاق Reality therapy, Empathy, Marital adjustment, Women, Divorce 145 145 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-12-3592-1&slc_lang=fa&sid=1 Leila Azarvash لیلا آذروش azarvashleila@gmail.com 100319475328460059101 100319475328460059101 No Ph.D. student of Psychology, Department of psychology, Tabriz branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. دانشجوی دکترای روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Masoumeh Azmoudeh معصومه آزموده Mas_azmod@iaut.ac.ir 100319475328460059102 100319475328460059102 Yes Assistant Professor, Department of psychology, Tabriz branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Akbar Rezaei اکبر رضایی Akbar528@pnu.ac.ir 100319475328460059103 100319475328460059103 No Professor, Department of Psychology, Payame Noor University, Tehran, Iran. استاد، گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران Naeimeh Moheb نعیمه محب moheb@iaut.ac.ir 100319475328460059104 100319475328460059104 No Assistant Professor, Department of clinical psychology, faculty of medical sciences, Tabriz medical sciences, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. استادیار، گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکدهٔ علوم‌پزشکی، علوم‌پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران