Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa مقایسهٔ اثربخشی درمان هیجان‌مدار و درمان مبتنی‌بر شفقت بر باور به دنیای عادلانه-ناعادلانه و فشار مراقبتی در مراقبین بیماران مبتلا به سرطان Comparing the Effectiveness of Emotion-Focused Therapy and Compassion-Focused Therapy on the Belief in a Fair-Unfair World and Care Pressure in Caregivers of Cancer Patients روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article چکیده زمینه و هدف: با پیشرفت بیماری سرطان، مراقبان بیماران مبتلا به سرطان درمعرض انواع گوناگونی از ناراحتی‌ها قرار می‌گیرند. این پژوهش باهدف مقایسهٔ اثربخشی درمان هیجان‌مدار و درمان مبتنی‌بر شفقت بر باور به دنیای عادلانه-ناعادلانه و فشار مراقبتی در مراقبان بیماران مبتلا به سرطان انجام شد. روش‌بررسی: روش تحقیق نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه گواه و دورهٔ پیگیری سه‌ماهه بود. جامعهٔ آماری پژوهش را مراقبت‌کنندگان از بیماران مبتلا به سرطان بستری در بیمارستان‌های امام‌حسین(ع) و بهار شهرستان شاهرود در سال ۱۴۰۱ تشکیل دادند. تعداد ۴۵ نفر داوطلب واجد شرایط به‌روش نمونه‌گیری در دسترس وارد مطالعه شدند و به‌طور تصادفی در سه گروه آزمایش یک (درمان هیجان‌مدار) و آزمایش دو (درمان مبتنی‌بر شفقت) و گواه، قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش پرسش‌نامه‌ٔ باور به دنیای عادلانه-ناعادلانه (ساتون و داگلاس، ۲۰۰۵) و پرسش‌نامه‌ٔ فشار مراقبتی (نواک و گوئست، ۱۹۸۹) بود. تحلیل داده‌ها به‌کمک آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار SPSS نسخهٔ ۲۴، در سطح معناداری ۰٫۰۵ انجام شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد، اثر زمان، اثر گروه و اثر تعامل زمان و گروه بر متغیرهای باور به دنیای عادلانه-ناعادلانه و فشار مراقبتی معنادار بود (۰٫۰۰۱>p). در متغیرهای باور به دنیای عادلانه-ناعادلانه و فشار مراقبتی، در پیش‌آزمون تفاوت معنادار بین گروه‌های پژوهش وجود نداشت (۰٫۰۵<p)؛ اما در هر سه متغیر، بین گروه‌های درمان هیجان‌مدار و درمان مبتنی‌بر شفقت با گروه گواه در پس‌آزمون تفاوت معناداری دیده شد (۰٫۰۵>p)؛ همچنین در هر سه متغیر، بین گروه‌های درمان هیجان‌مدار و درمان مبتنی‌بر شفقت باتوجه به میانگین نمرات، در پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود داشت (۰٫۰۵>p). نتیجه‌گیری: براساس نتایج پژوهش، درمان هیجان‌مدار درمقایسه با درمان مبتنی‌بر شفقت اثربخش‌تر است؛ درنتیجه درمان هیجان‌مدار می‌تواند در بهبود باور به دنیای عادلانه-ناعادلانه و کاهش فشار مراقبتی در مراقبان بیماران مبتلا به سرطان استفاده شود. Abstract Background & Objectives: Cancer is the uncontrolled and proliferative growth of abnormal cells that causes the formation of tumors. This disease affects caregivers' physical and mental health at the family level. Because the financial and emotional resources of family caregivers of cancer patients are probably depleted and they experience a lot of pressure, health psychologists can provide important support to family members and caregivers of cancer patients to improve their psychological status. Also, most studies have focused on the impact of cancer on the living conditions of the sufferers, and fewer studies have focused on the caregivers of the patients. Therefore, it is necessary to deal more seriously with the adverse psychological consequences of this disease on caregivers and to use effective non–pharmacological solutions to improve the mental health of these caregivers. The present study was conducted to compare the effectiveness of emotion–focused and compassion–focused therapy on the "belief in a fair–unfair world" and caregiving pressure in caregivers of cancer patients. Methods: The present research method was quasi–experimental with a pretest–posttest and a three–month follow–up design with a control group. The study's statistical population was all caregivers of cancer patients admitted to Imam Hossein and Bahar hospitals in Shahrood City, Iran, in 2022. A total of 45 people were selected by the available sampling method and randomly placed in 3 groups: experiment 1 (emotion–focused therapy), experiment 2 (compassion–based therapy), and a control group (15 people in each group). Experiment group one underwent 10 sessions of 60–minute emotion–focused therapy two days a week. The experimental group two underwent 10 sessions of 60–minute therapy focused on compassion by a trained therapist who was a doctoral student in psychology in the hospital chapel. The control group did not receive any intervention. Participants completed the Belief in a Fair–Unfair World Questionnaire (Sutton & Douglas, 2005) and the Care Pressure Questionnaire (Novak & Guest, 1989) in three stages: before the intervention (pretest), after the intervention (posttest), and 3 months after the intervention (follow–up). Also, the structure of the sessions was taken from the book Compassion–Focused Therapy by Gilbert et al. (2011), and the emotion–focused therapy sessions were adapted from Greenberg's emotion–focused therapy intervention program (2017). The research data analysis was done with the help of variance analysis with repeated measurement and the Bonferroni post hoc test in SPSS software version 24 at a significance level of 0.05. Results: The results showed significant effects of time, group, and time* group interaction on the variables of belief in a fair–unfair world and care pressure (p<0.001). In the variables of belief in a fair–unfair world and care pressure, there was no significant difference between the research groups in the pretest (p>0.05). However, in all three variables, a significant difference was seen between the emotion–focused therapy and compassion–focused therapy groups and the control group in the posttest (p<0.05). Also, in all three variables, there was a significant difference between the emotion–oriented therapy and compassion–based therapy groups according to the mean scores in the posttest and follow–up (p<0.05). Conclusion: Based on the results, emotion–focused therapy is more effective than compassion–focused therapy. As a result, emotion–focused therapy can be used to improve the belief in a fair–unfair world and reduce caregiving pressure on caregivers of cancer patients. درمان هیجان‌مدار, درمان مبتنی‌بر شفقت, باور به دنیای عادلانه, فشار مراقبتی Emotion–focused therapy, Compassion–focused therapy, Belief in a just world, Care pressure 97 97 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-11-3790-1&slc_lang=fa&sid=1 Faezeh Tourani فائزه تورانی faeze.tourani@gmail.com 100319475328460063304 100319475328460063304 No PhD Student in Psychology, Shahrood Branch, Islamic Azad University, Shahrood, Iran دانشجوی دکتری تخصصی روان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران Hakimeh Aghaee حکیمه آقایی hakimehaghaee85@gmail.com 100319475328460063305 100319475328460063305 Yes Assistant Professor, Department of Psychology, Shahrood Branch, Islamic Azad University, Shahrood, Iran استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران Shahnaz Nouhi شهناز نوحی shahnaz_nouhi@gmail.com 100319475328460063306 100319475328460063306 No Assistant Professor, Department of Psychology, Shahrood Branch, Islamic Azad University, Shahrood, Iran استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران Seyed Mosa Tabatabaee سیدموسی طباطبایی tabatabaee_m@gmail.com 100319475328460063307 100319475328460063307 No Assistant Professor, Department of Cognitive Sciences, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Semnan University, Semnan, Iran استادیار گروه علوم شناختی، دانشکدهٔ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران