Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa مقایسهٔ اثربخشی طرح‌واره‌درمانی هیجانی و درمان پذیرش و تعهد بر شدت علائم افسردگی و اجتناب تجربه‌ای در افراد مبتلا به اختلال افسردگی اساسی Comparing the Effectiveness of Emotional Schema Therapy and Acceptance and Commitment Therapy on the Severity of Depressive Symptoms and Experiential Avoidance in People With Major Depressive Disorder روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article چکیده زمینه و هدف: افسردگی از رایج‌ترین اختلالات روانی در حوزهٔ سلامت و روان است. پژوهش حاضر باهدف مقایسهٔ اثربخشی طرح‌واره‌درمانی هیجانی و درمان پذیرش و تعهد بر شدت علائم افسردگی و اجتناب تجربه‌ای در افراد مبتلا به اختلال افسردگی اساسی انجام شد. روش‌بررسی: این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه گواه بود. جامعهٔ آماری پژوهش را تمامی بیماران مبتلا به اختلال افسردگی اساسی شهر زنجان در سال ۱۴۰۳-۱۴۰۲ تشکیل دادند. از آن میان ۴۵ داوطلب واجد شرایط مبتلا به اختلال افسردگی اساسی به‌روش نمونه‌گیری دردسترس وارد مطالعه شدند. سپس به‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه (هر گروه پانزده نفر) قرار گرفتند. ابزارهای استفاده‌شده در تحقیق، ویرایش دوم پرسش‌نامۀ افسردگی بک (بک و همکاران، ۱۹۹۶) و پرسش‌نامۀ چندبعدی اجتناب تجربه‌ای (گامز و همکاران، ۲۰۱۱) بود. آزمودنی‌های گروه آزمایش اول طی نُه جلسه طرح‌واره‌درمانی هیجانی و آزمودنی‌های گروه آزمایش دوم طی هشت جلسه درمان پذیرش و تعهد را به‌صورت یک‌بار در هفته دریافت کردند؛ ولی برای گروه گواه مداخله‌ای ارائه نشد. برای تحلیل داده‌ها، تحلیل کوواریانس و آزمون تعقیبی بونفرونی در سطح معناداری ۰٫۰۵ به‌کمک نرم‌افزار SPSS نسخهٔ ۲۶ به‌کار رفت. یافته‌ها: نتایج مشخص کرد، هم طرح‌واره‌درمانی هیجانی و هم درمان پذیرش و تعهد بر کاهش علائم افسردگی (۰٫۰۰۱>p) و بر کاهش اجتناب تجربه‌ای و مؤلفه‌های آن (اجتناب رفتاری، پریشانی ناسازگار، تعویق، حواس‌پرتی/فرونشانی، انکار/سرکوبی، تحمل پریشانی) (۰٫۰۰۱>p) اثربخش بود؛ همچنین این دو درمان تفاوت معناداری با یکدیگر بر کاهش علائم افسردگی و اجتناب تجربه‌ای و مؤلفه‌های آن نداشت و هر دو به‌یک‌اندازه مؤثر بود (۱٫۰۰۰=p). نتیجه‌گیری: براساس یافته‌های پژوهش، دو مداخلهٔ طرح‌واره‌درمانی هیجانی و درمان پذیرش و تعهد بدون برتری معنادار درمقایسه با‌هم، به‌عنوان مداخله‌های جدید متمرکز بر اجتناب‌نکردن از هیجانات و عواطف اثربخش و سودمند است؛ همچنین دو روش می‌تواند به‌عنوان درمانی کارآمد و اثربخش درجهت کاهش نشانه‌های افسردگی و اجتناب تجربه‌ای به‌کار رود. Abstract Background & Objectives: Major depressive disorder is one of the most common mental disorders in the field of mental health, affecting 12% of adults worldwide. Depressed individuals often do not adequately confront issues and emotions, leading to avoidance. Instead of experiencing the desired unpleasant feeling, they engage in other tasks, a phenomenon referred to in recent studies as experiential avoidance. Schema therapy is a very effective method for improving emotional experience. Also, acceptance and commitment therapy is effective for the symptoms of depressed individuals and the experiential avoidance of depressed individuals. Given the high prevalence of depressive disorder and since this disorder is considered a very debilitating psychological disorder and can have serious consequences for the individual, family, or society, it is important to identify the treatment with the best effect on improving the symptoms of the disorder and its related variables. So, this study compared the effectiveness of emotional schema therapy and acceptance and commitment therapy on the severity of depressive symptoms and experiential avoidance in individuals with major depressive disorder. Methods: The current research was quasi–experimental, utilizing a pretest–posttest design with a control group. The statistical population consisted of all patients with major depressive disorder who had referred to psychological centers (including psychiatrists' offices, psychologists' clinics, neuropsychiatric hospitals, and welfare clients) in Zanjan City, Iran, in 2023. Among the participants, 45 eligible volunteer patients suffering from major depressive disorder were selected through convenience sampling and randomly assigned to two experimental groups (15 individuals each) and one control group (15 individuals). The inclusion criteria were as follows: subject's consent, not receiving other psychological interventions, not suffering from any psychotic disorder, not suffering from substance abuse, not participating in a therapeutic intervention in the past two years, participants' consent and agreement in emotional schema therapy and acceptance and commitment therapy sessions, and a minimum of ninth–grade literacy. The exclusion criteria included severe disturbances that prevented communication with the patient, absence from more than two sessions, receiving drug treatment or any psychotherapy simultaneously, unwillingness to continue treatment, referral for drug treatment if necessary, and exclusion from the study. To select the sample and obtain the necessary permits for implementing the intervention, arrangements were made with officials from private and public medical centers (neuropsychological and welfare hospitals). Patients diagnosed with major depressive disorder based on the assessment of the center's psychiatrist and psychologist were introduced to the researcher and therapist for participation in the study if they wished. Ultimately, 45 eligible individuals willing to participate were included in the study and assigned to three groups of 15 individuals each, consisting of two experimental groups and one control group, using a simple random method. One experimental group received emotional schema therapy interventions, consisting of nine sessions of 90 minutes each, once a week for two months, based on the Leahy (2002) therapy package. The other experimental group underwent acceptance and commitment therapy in eight sessions of 90 minutes each, once a week for two months, based on the Hayes et al. (2007) treatment package. The control group did not receive any therapeutic interventions. Results: The results of the analysis of covariance indicated that both emotional schema therapy and acceptance and commitment therapy were effective in reducing depressive symptoms (p<0.001) and reducing experiential avoidance and its components (behavioral avoidance, maladaptive distress, procrastination, distraction/suppression, denial/suppression, distress tolerance) (p<0.001). Based on the results of the Bonferroni post hoc test, emotional schema therapy and acceptance and commitment therapy did not differ significantly in reducing depressive symptoms, experiential avoidance, and its components, and both were equally effective (p=1.000). Conclusion: Based on the findings of the present study, both emotional schema therapy and acceptance and commitment therapy, without any superiority over each other, are effective and beneficial new interventions focused on non–avoidance of emotions and feelings. They can serve as efficient and effective treatments for reducing symptoms of depression and experiential avoidance.   طرح‌واره‌درمانی هیجانی, درمان پذیرش و تعهد, اجتناب تجربه‌ای, اختلال افسردگی اساسی Emotional schema therapy, Acceptance and commitment therapy, Experiential avoidance, Major depressive disorder 120 120 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-12-3795-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohsen Bayat محسن بیات ibrosle1372610@gmail.com 100319475328460068635 100319475328460068635 No PhD Student in Psychology, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran دانشجوی دکتری روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Sajjad Beshrpour سجاد بشرپور basharpoor_sajjad@yahoo.com 100319475328460068636 100319475328460068636 Yes Professor of Psychology Department, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran استاد گروه روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Seifollah Aghajani سیف الله اقاجانی sf_aghajani@yahoo.com 100319475328460068637 100319475328460068637 No Associate Professor of Psychology Department, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Niloofar Mikaili نیلوفر میکائیلی nmikaeili@uma.ac.ir 100319475328460068638 100319475328460068638 No Professor of Psychology Department, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran استاد گروه روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران