Middle Eastern Journal of Disability Studies

fa تعیین اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر نگرانی دربارهٔ بیماری و ترس از عود در زنان بهبودیافته از سرطان پستان Determining the Effectiveness of Cognitive-Behavioral Therapy on Illness-Related Worry and Fear of Recurrence in Women Recovered from Breast Cancer روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article چکیده زمینه و هدف: سرطان پستان، شایع‌ترین سرطان در زنان می‌تواند عوارض روانی مانند اضطراب و افسردگی به‌همراه داشته باشد. درمان شناختی-رفتاری به‌عنوان روشی مؤثر در کاهش نگرانی‌ها و بهبود کیفیت زندگی این بیماران مطرح شده است. پژوهش حاضر باهدف تعیین اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر نگرانی دربارهٔ بیماری و ترس از عود در زنان بهبودیافته از سرطان پستان انجام گرفت. روش‌بررسی: روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه‌های گواه و آزمایش بود. جامعهٔ آماری پژوهش را زنان بزرگسال مراجعه‌کننده به بیمارستان‌های شهر تهران به‌منظور چکاپ سالیانه در سال ۱۴۰۳ تشکیل دادند که ازجانب پزشک متخصص طی ۱تا۴ سال گذشته، تشخیص بهبود از سرطان پستان دریافت کردند. با نمونه‌گیری دردسترس، سی نفر داوطلب واجد شرایط وارد مطالعه شدند و به‌طور تصادفی ساده در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه پانزده نفر) قرار گرفتند. ابزارهای اندازه‌گیری متغیرها، پرسش‌نامهٔ نگرانی ایالت پن (میر و همکاران، ۱۹۹۰) و پرسش‌نامهٔ ترس از عود سرطان (سیمارد و ساوارد، ۲۰۰۹) بود. گروه آزمایش درمان شناختی‌-رفتاری را طی هشت جلسهٔ نوددقیقه‌ای و هر جلسه هفته‌ای یک‌بار دریافت کرد؛ اما برای گروه گواه هیچ برنامهٔ درمانی ارائه نشد. تحلیل داده‌ها بااستفاده از روش تحلیل کوواریانس چندمتغیری و تک‌متغیری در سطح معناداری ۰٫۰۵ به‌کمک نرم‌افزار SPSS نسخۀ ۲۷ صورت گرفت. یافته‌ها: نتایج نشان داد، با کنترل اثر پیش‌آزمون تفاوت معناداری میان پس‌آزمون گروه آزمایش و گروه گواه در متغیرهای نگرانی دربارهٔ بیماری و ترس از عود (راه‌اندازها، آشفتگی، اختلال عملکرد، بینش، اطمینان، مقابله در تعامل) وجود داشت (۰٫۰۰۱>p). نتیجه‌گیری: براساس نتایج پژوهش، درمان شناختی-رفتاری با تغییر الگوهای فکری منفی و افزایش مهارت‌های مقابله‌ای و تقویت حمایت اجتماعی، به زنان بهبودیافته از سرطان پستان کمک می‌کند احساس کنترل بیشتری بر وضعیت خود داشته باشند و نگرانی دربارهٔ بیماری و ترس از عود بیماری را به‌طور مؤثری مدیریت کنند. Abstract Background & Objectives: Breast cancer, as the most common cancer in women, can cause serious psychological complications such as anxiety and depression. This disease requires attention to the mental health of patients, especially after treatment. Cognitive-behavioral therapy is recognized as an effective approach for managing these psychological problems and can help reduce worries, thereby improving the quality of life for patients. Ultimately, research in this field helps to understand the psychological needs of these patients better and provides effective support solutions. As an effective approach to managing psychological problems, cognitive-behavioral therapy has positive effects on fear of cancer recurrence, body image, and disease-related concerns. This therapy helps patients recognize and change their negative and irrational thought patterns. These patterns may include thoughts about the disease recurring or a feeling of lack of control over their health. By changing these thoughts, patients can reduce their fears. So, the present study aimed to determine the effectiveness of cognitive-behavioral therapy on worry about the disease and fear of recurrence in women recovered from breast cancer. Methods: The present study employed a quasi-experimental design with a pretest-posttest approach, including both control and experimental groups. The statistical population included adult women who referred to hospitals in Tehran City, Iran, for annual check-ups in 2024 and received a diagnosis of recovery from breast cancer from a specialist physician within the past 1 to 4 years. Thirty women were selected using available sampling and randomly assigned to an experimental group (n = 15) and a control group (n = 15). The inclusion criteria included no history of psychiatric disorders based on case records, an average age of over 20 years and a minimum education of a high school diploma, recovery from breast cancer between 1 and 4 years before the start of the study, no drug therapy or other psychological treatment at the time of diagnosis, and informed and voluntary consent to participate in the study. The exclusion criteria for the study also included the absence of more than three sessions, unexpected incidents such as serious physical injuries that may occur during the study, and lack of full cooperation in the study, including failure to complete the questionnaires correctly and accurately, as well as their distortion. The implementation process was as follows: after selecting the sample group and before starting the treatment program, the Penn State Worry Questionnaire (PSWQ) (Meyer et al., 1990) and the Fear of Cancer Recurrence Inventory (FCRI) (Simard & Savard, 2009) were distributed to both groups. After that, cognitive behavioral therapy was implemented on the experimental group (in the form of eight 90-minute sessions, each session once a week), and the control group was not subjected to any treatment program. After the sessions concluded, participants from both groups completed the questionnaires mentioned above again. The data from the study were analyzed using SPSS version 27 software and multivariate analysis of covariance at a significance level of 0.05. Results: After controlling for the pretest effect, the results showed a significant difference between the posttest scores of the experimental and control groups in worry about illness and fear of recurrence (triggers, confusion, dysfunction, insight, confidence, and coping in interaction) (p<0.001). Conclusion: According to the research results, cognitive-behavioral therapy helps women who have recovered from breast cancer feel more in control of their condition and effectively manage worry about the disease and fear of recurrence by changing negative thought patterns, increasing coping skills, and strengthening social support. درمان شناختی-رفتاری, نگرانی دربارهٔ بیماری, ترس از عود, سرطان پستان Cognitive-behavioral therapy, Worry about illness, Fear of recurrence, Breast cancer 77 77 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-11-3975-1&slc_lang=fa&sid=1 Sheyda Rasouli Azad شیدا رسولی آزاد sh.rasouliazad@iau.ac.ir 100319475328460067428 100319475328460067428 No PhD Student, Department of Health Psychology, Roudehen Branch, Islamic Azad University, Roudehen, Iran دانشجوی دکتری، دانشکدهٔ روان‌شناسی سلامت، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران Farah Lotfi Kashani فرح لطفی کاشانی lotfi.kashani@gmail.com 100319475328460067429 100319475328460067429 Yes Associate Professor, Department of Clinical Psychology, Tehran Medical Sciences Unit, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانشیار، دانشکدهٔ روان‌شناسی بالینی، واحد علوم‌پزشکی تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Shahram Vaziri شهرام وزیری vaziri_shahram@yahoo.com 100319475328460067430 100319475328460067430 No Associate Professor, Department of Clinical Psychology, Tehran Medical Sciences Unit, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانشیار، دانشکدهٔ روان‌شناسی بالینی، واحد علوم‌پزشکی تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران