fa مروری بر آسیب مهارت‌های حسی حرکتی و پیامدهای روان‌شناختی آن در کودکان با ناتوانی‌های رشدی و ذهنی، کودکان با اختلال کمبود توجه-بیش فعالی و کودکان با اختلال یادگیری ویژه روانشناسی Psychology مقاله مروری کامل Review Article <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>هدف</strong>: در فرآیند تحول، رشد بهنجار توانایی حسی-حرکتی از مؤلفه‌های اصلی سازگاری، سلامت جسمانی، اجتماعی و رشد شناختی به‌حساب‌می‌آید؛ این مهارت توانایی دست‌کاری محیط از سوی کودک را فراهم کرده و باعث افزایش ظرفیت‌های هوشی و تعامل کافی با محیط و همسالان می‌شود. آسیب‌های فرآیند تحولی مجموعه‌ای از توانایی‌ها را تحت تأثیر خود قرار می‌دهد. هدف پژوهش حاضر از بین مجموعه آسیب‌ها، بررسی آسیب مهارت‌های حسی-حرکتی و پیامدهای روان‌شناختی آن در کودکان دارای ناتوانی‌های رشدی و ذهنی ، کودکان با اختلال کمبود توجه و بیش فعالی و کودکان با اختلال یادگیری ویژه است . این سه اختلال جزء اختلال‌های با میزان شیوع بالا در فرآیندهای تحولی می‌باشند.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>روش بررسی</strong>: در پژوهش حاضر با استفاده از روش مروریو با انتخاب مقالات و کتاب‌های موجود در بین سال‌های ۱۹۶۵ تا ۲۰۱۳ از پایگاه‌های اطلاعاتی شامل <span dir="LTR">Medline, Proquest, Scopus, Elsevier</span> اطلاعات مورد نظر در مورد متغیر حرکت درباره کودکان با ناتوانی‌های رشدی و ذهنی، اختلال نقص توجه-بیش فعالی و اختلال یادگیری ویژه جمع‌آوری و مورد بررسی قرار گرفت.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>یافته‌ها: </strong>تولد کودکان با اختلالات عصبی تحولی با توجه به نقص‌های شناختی، عاطفی و رفتاری اختلالشان، چالش عمده‌ای برای جامعه و خانواده بوده‌ است. عوامل آسیب‌زای فرایندهای تحولی، مهارت‌های اصلی روان‌شناختی از جمله رشد مهارت‌های حسی-حرکتی را در کودکان ، با ناتوانی‌های رشدی و ذهنی و با اختلال نقص توجه و بیش فعالی و با اختلال یادگیری ویژه تحت تأثیر منفی قرار داده و این گروه‌ها را در معرض آسیب‌های اجتماعی از جمله طرد از سوی همسالان، خود پنداره ضعیف، عزت نفس و کیفیت زندگی پایین و مشکلات تحصیلی قرار می‌دهد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> انجام مداخلات به هنگام مهارت‌های حسی-حرکتی به همراه دیگر مداخله‌ها، برای این گروه از کودکان ضروری به نظر می‌رسد.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Background</strong>: In human being developmental process, normal development of sensory motor abilities are the main factors to adaptability, physically, social health and cognitive development. This normal skill has been bring the oportunity for human being for the ability to manipulation of environment typically by children. This abilities lead to increasing intellectual and inviromental adaptive capacity and sufficient interaction with peers and environment. The damages of development process, influence many abilities such as cognitive, emotions, physical, perception and interpersonal skills in the children as well, the developmental and intellectual disabilities, specific learning disabilities and attention deficit/hyperactivity disorders are main neurodevelopmental disorders that have been researched by many related&nbsp; interdisciplinary team to identifying of causes, treatment, management training, parent and teacher education and how prevention and early intervention. The main aim of current research was to study the sensory motor skills impairment and its psychological consequences in children with intellectual and developmental disabilities attention deficit/ hyperactivity disorder and specific learning disability. These three disorders are the high prevalence disorders in development process.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Materials: </strong>In this research with using review method and selecting papers and books from 1965-2013 in Medline, Scopus, ProQuest and Elsevier the information about the movement children with intellectual and developmental disabilities, attention deficit/ hyperactivity disorder and specific learning disability&nbsp; were collected and systematically reviewed .</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results: </strong>Birth of the neurodevelopmental disorders children has been major challenges to society, families as well, due to their cognitive, affective and behavioral deficits, in the same vein. Traumatic factors of development process have negative influence on the main psychological skills such as growth of sensory motor skills in children with intellectual and developmental disabilities, attention deficit hyperactivity disorder and with specific learning disability and encounter them to social damage such as rejection by peers, poor self- concept, poor self-esteem and quality of life and educational problems.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>conclusion</strong>: regarding to importance of sensory motor abilities development in human being to reach and achieving of doing&nbsp; early life skills,&nbsp; Doing early intervention about sensory motor skills along with other intervention, is necessary for this children. To more effecting of intervention to managing of challenging behaviors and other inappropriate social behavior due to chronic condition cooperative of intradisiplonary research and team work are needed, early intervention such as basic concept training typically for intellectual and developmental disabilities&nbsp; a long with sensory motor skills (e.g. Fine and Gross motor skills) and interpersonal skills (e.g. conversion skills, find and keep of useful relation with peers) in&nbsp; children with attention deficit/ hyperactivity disorder&nbsp; a long with sensory perceptual skills and&nbsp; sensory motor abilities and&nbsp; special academic&nbsp; intervention for achievement of children with specific learning disability along with social supports typically in Iran can be useful to neurodevelopment groups.&nbsp;</p> آسیب مهارت‌های حسی-حرکتی, ناتوانی‌های رشدی و ذهنی, اختلال یادگیری ویژه, اختلال نقص توجه و بیش فعالی, پیامدهای روان‌شناختی Sensory motor skill impairment, learning disability, intellectual disability, attention deficit hyperactivity disorder, psychological consequences 36 42 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-10-146-1&slc_lang=fa&sid=1 Shahrooz Nemati شهروز نعمتی shahrooz.nemati@ut.ac.ir 100319475328460022274 100319475328460022274 Yes University of Tabriz دانشگاه تبریز Negin Motamed نگین معتمد یگانه negin.motamed@ut.ac.ir 100319475328460022275 100319475328460022275 No University of Tehran دانشگاه تهران Ali Sharifi علی شریفی a.sharifi@ut.ac.ir 100319475328460022276 100319475328460022276 No Allameh Tabataba'i University دانشگاه علامه طباطبایی