fa اثربخشی مداخلهٔ مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی ویژهٔ کودکان بر ذهن‌آگاهی و سلامت روان آن‌ها روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><br> <strong>چکیده</strong><br> <strong>زمینه و هدف</strong>: مداخلهٔ مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی به‌عنوان بسته‌‌ای آموزشی-درمانی در مطالعات زیادی توسط روان‌شناسان در حوزهٔ بزرگسالان و نوجوانان استفاده شده است. این در‌حالی‌است که این مداخله در ایران در جمعیت کودکان به کار گرفته نشده است؛ بنابراین، پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی مداخلهٔ مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی ویژهٔ کودکان بر بهبود ذهن‌آگاهی و سلامت روان کودکان انجام گرفت.<br> <strong>روش‌بررسی</strong>: جامعهٔ آماری پژوهش، شامل کودکان ۵ تا ۱۲ ساله (دانش‌آموزان دبستانی و پیش‌دبستانی) ایرانی در سال ۹۴ بود. به‌همین‌منظور، به شیوهٔ نمونه‌گیری در دسترس، ۲۳۴ کودک (۱۱۶ پسر، ۱۱۸ دختر) انتخاب و به‌طور تصادفی در گروه‌های آزمایشی (۱۱۷ نفر) و گواه (۱۱۷ نفر) قرار گرفتند. مداخله به‌ مدت ۹ هفته بر روی کودکان گروه آزمایشی صورت گرفت. طرح پژوهش، شبه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و ابزارهای استفاده شده پرسشنامه‌های ذهن‌آگاهی کودکان (CAMM) و فرم ۱۷ سؤالی سلامت روان کودک (PSC-17) بود. داده‌های به‌‌دست‌آمده با روش آماری آزمون تحلیل کواریانس (ANCOVA) تجزیه‌و‌تحلیل شد.<br> <strong>یافته‌ها</strong>: نتایج پژوهش نشان می‌دهد که مداخلهٔ مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی کودکان منجر به افزایش نمرهٔ ذهن‌آگاهی&nbsp;(۰٫۰۰۱>p؛ ۵۲٫۷۰=(۱٫۲۲۹)F) و کاهش نمرهٔ کلی مقیاس سلامت روان (۰٫۰۰۱>p؛ ۲۱٫۳۱=(۱٫۲۲۹)F) و خرده‌مقیاس درون‌سازی (۰٫۰۰۱>p؛ ۱۸٫۵۴=(۱٫۲۲۹)F) در گروه مداخله شد. همچنین، بین دو جنس در گروه مداخله در نمرات پس‌آزمون سلامت روان (۰٫۰۱>p؛ ۷٫۱۸=(۱٫۲۲۹)F) و خرده‌‌مقیاس درون‌‌سازی (۰٫۰۵>p؛ ۴٫۶۵=(۱٫۲۲۹)F) تفاوت معنادار وجود داشت؛ به‌‌طوری‌که تغییرات نمرات کل سلامت روان و نیز خرده‌مقیاس درون‌سازی در دختران گروه مداخله بیشتر از پسران بود.<br> <strong>نتیجه‌گیری</strong>: مداخلهٔ مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی با افزایش مهارت‌های ذهن‌آگاهانه کودک به بهبود سلامت روان، به‌‌‌ویژه کاهش اختلالات درون‌سازی و برون‌سازی در کودکان به‌عنوان ابزار مداخله‌ای مهم به روان‌شناسان کودک معرفی می‌شود.</p> <p align="center" dir="RTL"></p><p dir="RTL"></p> <p align="center" style="text-align: center; line-height: 19.2pt;"></p> <p style="text-align: justify; line-height: 19.2pt;"><strong>Abstract</strong><br> <strong>Objective</strong>: The use of mindfulness-based interventions is now common in various psycho-educational and therapeutic investigations for adults and adolescents. However, this intervention is not used for Iranian children. Therefore, this study evaluates the effect of Children Mindfulness-based Intervention on mindfulness and mental health of Iranian school-aged children.<br> <strong>Methods</strong>: This is a two group pre-test post&ndash;test quasi-experimental research. The population of this study was Iranian school-aged children aged 5-12. Convenience (voluntarily) sampling was used to recruit the participants.&nbsp; A total of 234 participants (116 boys, 118 girls) were randomly assigned to control (n=117) and intervention (n=117) groups. The Intervention group received 9 weeks of mindfulness-based educational-intervention (each session was 45-70 min), while the control group did not receive. The instruments to assess mindfulness and mental-health were CAMM and PCS-17 respectively. ANCOVA procedures were used to analyze the data.<br> <strong>Results</strong>: The results showed an increase in children&rsquo;s mindfulness (F(1,229)=52.70, p<0.001) and a decrease in total score of mental health (F(1,229)=21.31, p<0.001), internalizing (F(1,229)=18.54, p<0.001) among the participants in the intervention group. There was also a significant difference between girls and boys in the post-tests of total mental health (F(1,229)=7.18, p<0.01), internalizing (F(1,229)=4.65, p<0.05) scores in control and intervention groups. As mental health and internalizing scores indicate the intervention program had a statistically significant effect on the participants&rsquo; mental health and mindfulness. As to gender differences, the results show that girls benefited from the intervention program more than boys on both aforementioned dimensions.<br> <strong>Conclusion</strong>: Mindfulness-based intervention for children could be used as an intervention to increase children&rsquo;s mental health and to decrease externalizing and internalizing disorders as it increases their mindfulness.<br> &nbsp;</p> <p style="text-align: justify; line-height: 19.2pt;"></p> مداخله مبتنی بر ذهن آگاهی, ذهن آگاهی, سلامت روان, کودک. Mindfulness-Based Intervention, Mindfulness, Mental Health, Children. 21 21 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-10-484-1&slc_lang=fa&sid=1 Roshanak Vesali Mahmoud روشنک وصالی محمود r.vesali@ut.ac.ir 100319475328460026551 100319475328460026551 No Islamic Azad University, Isfahan branch (Khorasgan) دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان) Hassan Ahadi حسن احدی ahadi@aut.ac.ir 100319475328460026552 100319475328460026552 Yes Islamic Azad University (Science and Research branch) دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات Mohammad Bagher Kajbaf محمدباقر کجباف kajbaf206@yahoo.com 100319475328460026553 100319475328460026553 No University of Isfahan دانشگاه اصفهان Hamid Taher Neshatdoust حمیدطاهر نشاط دوست h.neshat@yahoo.com 100319475328460026554 100319475328460026554 No University of Isfahan دانشگاه اصفهان